Emerytura w Niemczech dla Polaka — jak działa i ile dostaniesz

Niemiecki system emerytalny (Deutsche Rentenversicherung, w skrócie DRV) działa inaczej niż polski ZUS — zamiast prostego przeliczenia składek na kwotę, opiera się na systemie punktów emerytalnych (Rentenpunkte), gromadzonych przez całe życie zawodowe. Dla osoby, która część kariery przepracowała w Polsce, a część w Niemczech, pojawia się naturalne pytanie: czy te lata się w ogóle liczą razem?

Jak liczone są punkty emerytalne

Każdy rok pracy w Niemczech z przeciętnym wynagrodzeniem krajowym daje w przybliżeniu jeden punkt emerytalny. Zarobki wyższe od średniej dają więcej niż jeden punkt rocznie, niższe — mniej. Suma zgromadzonych punktów, pomnożona przez aktualną wartość punktu (ustalaną i aktualizowaną przez państwo), decyduje o wysokości przyszłej emerytury.

Czy lata pracy w Polsce się liczą

Dzięki unijnej koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, okresy składkowe z Polski i Niemiec są sumowane przy ustalaniu prawa do emerytury — czyli przy sprawdzaniu, czy dana osoba w ogóle spełniła minimalny wymagany staż. Nie oznacza to jednak, że polskie lata przeliczają się na niemieckie punkty — każdy kraj wypłaca własną część emerytury, proporcjonalnie do przepracowanych tam lat, według własnych zasad.

W praktyce osoba, która pracowała i w Polsce, i w Niemczech, może na starość otrzymywać dwie osobne emerytury — polską z ZUS i niemiecką z DRV — każdą wyliczoną według przepisów danego kraju.

Minimalny okres składkowy

Aby w ogóle nabyć prawo do niemieckiej emerytury, potrzebny jest minimalny okres składkowy (Wartezeit) — i tu właśnie sumowanie okresów z obu krajów ma znaczenie, bo pozwala go osiągnąć nawet osobie, która w samych Niemczech przepracowała stosunkowo krótko.

Co się dzieje przy powrocie do Polski

Powrót do Polski nie powoduje utraty zgromadzonych niemieckich punktów emerytalnych — prawo do niemieckiej emerytury pozostaje, a jej wypłata może trafiać na polskie konto bankowe po osiągnięciu wieku emerytalnego obowiązującego w niemieckim systemie. Warto jednak pamiętać, że wiek emerytalny i zasady wypłaty mogą różnić się między krajami, dlatego dobrze zawczasu sprawdzić, kiedy dokładnie nabywa się prawo do wypłaty z każdego systemu osobno.

Dodatkowe oszczędzanie na emeryturę

Poza ustawowym systemem DRV, w Niemczech dostępne są dodatkowe formy oszczędzania na emeryturę, częściowo wspierane przez państwo — m.in. produkty typu Riester czy prywatne plany inwestycyjne. Dla osoby planującej zostać w Niemczech na dłużej mogą one sensownie uzupełnić ustawową emeryturę, zwłaszcza że ta, licząc tylko niemieckie lata pracy, bywa niższa niż oczekiwania wyniesione z polskiego systemu.

Kiedy pomoc po polsku daje realną wartość

Zrozumienie, ile realnie wyniesie przyszła emerytura z obu krajów i czy warto dodatkowo oszczędzać, wymaga spojrzenia na całą sytuację zawodową, nie tylko na jeden fragment kariery. W Polskim Centrum Finansowym w Niemczech pomagamy to policzyć i zaplanować, po polsku i bezpłatnie.